Zgoda pacjenta na zabieg medyczny

Zgoda pacjenta na zabieg medyczny jest ściśle związana z przeniesieniem odpowiedzialności z lekarza na pacjenta bądź odwrotnie – w przypadku jej braku.

Silne prawo do ochrony wolności sprawia, że decydowanie przez pacjenta o leczeniu stanowi elementarne prawo jednostki. Wykonanie zbiegu bez zgody nawet wtedy gdy był on uzasadniony i konieczny, sprawia że lekarz ponosi odpowiedzialność, z uwagi na naruszenie autonomii pacjenta.

Odpowiedzialność lekarza jest wielopłaszczyznowa:

  • karna
  • cywilna
  • zawodowa.

Podstawowe zasady legalności zabiegów medycznych stanowią:

  • art. 47 Konstytucji RP: „Każdy ma prawo do ochrony prawnej życia prywatnego, rodzinnego, czci i dobrego imienia oraz do decydowania o swoim życiu osobistym.”, oraz
  • art. 41 pkt.1 Konstytucji RP: „Każdemu zapewnia się nietykalność osobistą i wolność osobistą. Pozbawienie lub ograniczenie wolności może nastąpić tylko na zasadach i w trybie określonych w ustawie.”
  • art. 13 – 17 Kodeksu Etyki Lekarza
  • art/ 5 – 10 Konwencji o ochronie praw człowieka i godności istoty ludzkiej wobec zastosowań biologii i medycyny.

W związku z powyższym należy stwierdzić, że obecnie istnieje wiele unormowań prawnych kształtujących zasady poszanowania praw pacjenta.

W prawie cywilnym przyjmuje się że brak zgody pacjenta skutkuje bezprawnością zabiegu, a zatem wystąpienie możliwości odszkodowawczych po stronie pacjenta. Wobec czego nawet w przypadku wykonania przez lekarza czynności prawidłowo lecz bez zgody należy uznać, że lekarz ponosi odpowiedzialność za pogwałcenie autonomii pacjenta. W tym miejscu koniecznym jest aby wskazać, że pacjentowi przysługuje poza możliwością dochodzenia odszkodowania również prawo do zadośćuczynienia.

Oczywiście obok odpowiedzialność cywilne lekarza można również pociągnąć do odpowiedzialności karnej. O tej odpowiedzialności decyduje rozdział zawierający przestępstwa przeciwko wolności, art. 192. czyn ten jest zagrożony 3 karami:

  • grzywną – max. 1 080 000,00 zł
  • karą ograniczenia wolności – od 1 miesiąca do 12 miesięcy
  • karą pozbawienia wolności – od 1 miesiąca do 2 lat.

Celem wyczerpującego przedstawienia tematu należy dodać, że naruszenie autonomii pacjenta stanowi również przewinienie zawodowe, o którym stanowi art. 53 ustawy z dnia 2 grudnia 2009 roku o izbach lekarskich.

Opublikowane przez Mecenaska

Adw. Danuta Knapik, absolwentka Wydziału Prawa i Administracji w Katowicach na kierunku Prawo, ukończyła aplikację adwokacką przy Okręgowej Radzie Adwokackiej w Katowicach, aktualnie prowadzi Kancelarię Adwokacką w Bielsku Białej oraz uczęszcza na studia podyplomowe na Uniwersytecie Śląskim o tematyce „Prawo w ochronie zdrowia”. Specjalistka z zakresu prawa cywilnego, prawa w ochronie zdrowia oraz prawa autorskiego.

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Google

Komentujesz korzystając z konta Google. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

Połączenie z %s

%d blogerów lubi to: